Intel yongasetleri her zaman ilgi odağı olmuştur. 915 ve 945 yongasetlerinden sonra performans tacını 965 serisi devraldı. DDR3 destekli 3-serisi bunların tümünü unutturmayı başarıyor.

P35 ile birlikte gelen ICH9/R köprüsü de önemli bir diğer gelişme olarak kabul edilmeli. 21 Mayıs tarihinde performans sonuçları ortaya çıkan P35 dışında geliştirilmiş olan bir diğer yongaseti de G33 Express oldu. Bu modelde bütünleşik görüntü özelliği bulunuyor ve 945G'nin yerine geçiyor. G33'ün üst modeli olan G35 ise G965'in yerini alacak. 21 Mayıs'ta performans sonuçlarının yayınlanması serbest hale geldi ama asıl resmi tanıtım Computex fuarı sırasında yapıldı. 3-serisi bu iki yongasetiyle sınırlı değil.

965P yerini alan P35 ve 945G yerini alan G33 dışında bir de 975X yerini alan X38 yongaseti olacak. X38 beklenildiği gibi en yüksek performansı elde etmek isteyenleri hedeşiyor. Ancak X38'in gelişi bu senenin üçüncü çeyreğini bulacak. G31 modeliyse 946GZ ve 946GC'nin yerini alacak. iş çevrelerine yönelik olarak hazırlanmış olan Q963 ve Q965 ise Q33 ve Q35 olarak yenileniyor. Hepsi 3 rakamı yla başlayan toplam yedi yeni yongaseti, Intel'in 45 nm üretim teknolojisine geçişi sırasında elindeki kozları olacak. Ayrıca artık DDR3 belleklere merhaba diyoruz.

800 MHz'e kadar DDR2 desteği de olan P35 aynı zamanda 800 ve 1066 MHz'lik DDR3 bellekleri de kullanabiliyor. Tasarımlarını bitiren ve üretime başlayan anakart firmaları DDR3 destekli modellerle performans gösterisi yapıyor. Diğer yandan hem DDR2, hem de DDR3 bellek yuvası olan anakartlar da var. Bu sayede geçiş sürecinde elinizdeki DDR2 bellekleri kullanmaya devam edebilirsi niz. DDR2 yanında DDR3 yuvası da olan anakartlar genellikle çift DDR2 yuvası ve dört DDR3 yuvası içeriyor. Bu anakartlarda DDR2 ve DDR3 bellekler aynı anda kullanılamıyor. Anakart üreticileri 3-serisi yongasetleriyle limitleri zorlamaya kararlı. Piyasaya sürülen modellere bakılırsa 1066 MHz'e kadar DDR2 ve 1600 MHz'e kadar DDR3 bellekler destekleniyor.

G33 ve G35 ile bütünleflik görüntü çekirdeği devam ediyor

G33 yongasetinde yer alan bütünleşik görüntü özelliğinin temelinde Intel GMA 3100 çekirdeği yatıyor. Bu aslında G965'de kullanılan GMA 3000'den pek de farklı değil. G33'ün abisi olan G35'de X3500 adı verilen daha güçlü ve DirectX 10 destekli bir görüntü çekirdeği bulunacak. fiimdilik tüm detaylar belli değil ve yılın üçüncü çeyreğinde gün ışığına çıkacak. Intel'in gelmiş geçmiş en iyi görüntü çekirdeği olacak olan X3500'ün Shader Model 4.0 ile HDMI ve HDCP uyumlu DVIçıkışlarını desteklemesi muhtemel. Ancak X3500 büyük ihtimalle yeni 3D oyunlar için yeterli gelmeyecek.

Benzer biçimde P35'in abisi olan X38 de aynı tarihlerde tanıtılacak. G33 ve G35 modellerinde yer alan X3100 ve X3500 görüntü çekirdeklerinin yeni oyunlar için yeterli olmayacağını belirtmiştik. Fakat bu çekirdekler HD DVD ve Blu-ray gibi HD medyaları izlemek için gerekli performansı sunabiliyor. Bunun için yer verilmiş olan teknolojinin adı “Clear Video Technology”. Elbette ki hem P35, hem de G33 yongasetleri yıl sonunda piyasaya sürülecek olan 45 nm'lik Core 2 işlemcilerini destekliyor. Her ikisinde de 6 cihaz destekleyen SATA kontrolcüsü ve eSATA özelliği var.

3-serisi yongasetleri Soket 775 formunu devam ettiriyor. fiu ana kadar yeni nesil yongasetlerinin önceki yongasetleri tarafından desteklenen işlemcileri desteklemeye devam ettiğini gördük. Bu durumda 3-serisi yongasetlerinin Soket 775 yapılı Celeron D ve Pentium 4 işlemcileri desteklemesi beklenir ama durum bundan biraz farklı. Intel, 3-serisiyle birlikte NetBurst mimarisini kullanan işlemcilere (Core 2 öncesi tüm Soket 775 işlemciler) yeverilen desteği kesmek istiyor. Bu durumda P35 yongasetli bir anakartla birlikte Celeron D, Pentium 4 ya da Pentium D işlemcileri kullanma şansınız olmayabilir. 3-serisi yongaseti içeren bir anakart satın almadan önce üretici sitesindeki bilgilere göz atıp desteklenen işlemcileri kontrol etmenizi tavsiye ediyoruz.

Bazı üreticiler çeşitli yollarla NetBurst mimarili işlemcilere destek veriyorlar. Örneğin MSI P35 Platinum modeli tüm Core 2 işlemciler dı şında 800 MHz FSB'li Pentium 4 500 ve 600 serilerini, 533/800 MHz FSB'li Pentium D 800 ve 900 serilerini, 533/800 MHz FSB'li Celeron D 300 modellerini çalıştırıyor.

MCH'in üretiminde 90 nm tekniği kullanılmaya başlandı

P35 yongaseti yapı olarak önceki modellere benzer biçimde kuzey ve güney köprülerinden oluşuyor. Her zamanki gibi kuzeyde MCH (Memory Controller Hub), güneydeyse ICH (I/O Controller Hub) bulunuyor. Toplamda 22 tane PCIe kanalı var ve bunlardan 16'sı ekran kartı için MCH'ye ayrılmış. Geri kalan 6 kanalsa ICH'de bulunuyor. P35 ve G33 tarafından desteklenen grafik arabirimi PCIe x16 v1.0.

Eğer yeni nesil PCIe x16 v2.0 kullanmaya niyetiniz varsa en üst model yongaseti olan X38'i beklemeniz gerekiyor. X38 aynı zamanda çift PCIe x16 ekran kartı destekleyen yegane 3-serisi yongaseti olacak, yani CrossFire dizilimine imkan tanıyacak. ICH ile ilgili dikkat çeken bir durum üç farklı versiyonun sunulmaya başlanması. Önceleri sadece RAID desteği olan ICH8R ve olmayan ICH8 ayrımı yapılırdı. fiimdiyse RAID dışında Matrix Storage teknolojisi de seçenekler arasında. ICH9'da 4 SATA bağ- lantısı var, RAID ve Matrix Storage deste- ği yok. Bir üst model olan ICH9DH'da (DH = Digital Home) 6 SATA bağlantısı ve Matrix Storage desteği var ama RAID desteği yok. En üst model olan ICH9R'deyse 6 SATA yanında her iki teknoloji de destekleniyor.

Tahminen üreticiler P35 ile ICH9R, G33 ile ICH9'u eşleştirecekler. 3-serisi yongasetleriyle birlikte 130 nm'den 90 nm'ye geçiş yapılıyor. ICH hala 130 nm tekniğiyle üretiliyor ama MCH için 90 nm tercih edilmiş. MCH'da 45 milyon transistör var ve 16 Watt güç tüketiyor. ICH'daysa 4.5 milyon transistör var ve 4 Watt güç tüketiyor. Görünüşe göre 90 nm ile güç tüketimi ve ısı azalmış çünkü önceki seride yer alan P965 MCH'sı 19 Watt güç tüketiyordu. Anakartlarda kullanı lan soğutma devreleri gerçekten gerekliler.

Aksi halde yongasetleri epey ısınıyor ve sistem takılmaları gözlenebiliyor. P35 MCH içinde yer alan 45 milyon transistöre bakılırsa önceki nesil Pentium işlemcileri aratmıyor! Artık üst seviye performanslı yongasetlerini soğutmasız olarak sunmanın yolu yok. Fan sesinden rahatsız olan kullanı- cılar şanslı ki çoğu yeni anakartta fansız soğutma sistemleri boy gösteriyor. Bunları n çoğu bakır plakalar ve ısı borularından oluşuyor. Isının bu şekilde anakart üzerinden çekilmesi iyi ama yine de kasa içindeki ısının yükselmesi kaçınılmaz. Bu yüzden kasa önüne serin hava emen ve kasa arkasına sıcak havayı atan büyük çaplı/düşük devirli fanlar yerleştirmek gerekebiliyor.

Yeni işlemcilerde VRM 11 uyumluluğu

45 nm teknolojisini temel alan ve 1333 Mhz FSB kullanan yeni işlemcileri destekleyen anakartların 3-serisi yongasetlerini içeriyor olması tek başına yeterli değil. Intel'den gelen bilgiye göre 45 nm'lik işlemcilerin çalışması için VRM 11 adı verilen güç standardı da sağlanmalı. Yeni nesil Core 2 işlemcilerle birlikte voltaj ve güç tüketimi artmıyor ama voltaj dalgalanmaları belirleyici rol oynuyor.

Dört çekirdekli bir işlemcide yer alan milyonlarca transistörün açılıp kapanması yanında iş yüküne göre çekirdeklerin açılıp kapatılabilmesi de söz konusu. Aslında 1333 MHz FSB desteği olmayan ama VRM 11 uyumu olan P965 yongasetli anakartlar 45 nm'lik işlemcileri destekleyebilir.

Gigabyte'tan sonra Asus ve MSI da Japon malı tam katı kapasitörler kullanmaya başladı. Böylece anakartlar zorlu koşullara daha da dayanıklı hale getirildi. Diğer ilginç bir gelişme Intel'in P35 tabanlı anakartında PS/2 klavye ve fare portlarının yer almaması. Asus'un modelindeyse sadece klavye için PS/2 bağlantısı mevcut. Yeşil renkli PS/2 fare bağlantısı yerine çift USB çıkışı konulmuş. Gigabyte'ın modellerinde PS/2 bağlantıları yerli yerinde duruyor.

DDR2'den DDR3'e geçiş

Konumuzun sonlarına doğru DDR3 belleklere odaklanıyoruz. DDR3 bellekler DDR ve DDR2'nin takipçisi olma konumunda ve hala bir döngü sırasında iki kez veri aktarımı yapılıyor. Değişense artan frekans değerleri, düşen çalışma gerilimi ve ısı. Çalışma prensibinin farklılığından ötürü yüksek frekanslara çıkmak mümkün oluyor ama bunun dezavantajı artan gecikme süreleri.

Benzer durum hatırlanacağı üzere DDR'dan DDR2'ye geçiş sı- rasında yaşanmıştı. ilk çıkan DDR2 bellekler daha yüksek frekansta çalışabilmesine rağmen yüksek gecikme süreleri nedeniyle performans farkı yaratmıyordu. fiu anda görünen durum da buna benziyor. ilk üretilen DDR3 belleklerin bazıları 1066, bazılarıysa 1333 MHz'de çalışıyor. Hatta zamanla 1600 Mhz'lik DDR3 bellekler hazır olacak. Fakat sorun gecikme sürelerinde.

DDR belleklerden sonra DDR2'lerle 3-4-5 seviyesine yükselen gecikme süreleri 9-9-9 gibi aşırı yüksek de- ğerlere ulaşıyor. DDR3-800'de gecikme 6-6-6, DDR3-1066'da 7-7-7 ve DDR3- 1333'de 9-9-9. Görüldüğü gibi hız arttıkça gecikme süreleri de yükseliyor. Bir tek Kingston'un 7-7-7 değerlerine sahip olan DDR3-1375 belleğini gördük.

Aksine DDR2-800'deki gecikme süreleri 3-3-3 ve DDR3-800'den çok daha verimli durumda. Bu sürelerin aşağı çekilmesi zaman alacak. Zaten şu anda DDR3 bellekler son derece pahalı. Hele DDR2 belleklerle kı- yaslama yaparsak 4 kat civarı daha pahalı lar. Hem fiyatlardan, hem de gecikme sürelerinden dolayı DDR3 belleklerin yaygı nlaşması zaman alacak gibi görünüyor. Bu yüzden DDR3 yanında DDR2 de destekleyen anakartlara yönelmek daha mantıklı.

JEDEC tarafından belirlenen standartlara göre DDR3 bellekler 1.5 Volt gerilimle çalışıyor. Bu değer DDR için 2.5 Volt ve DDR2 için 1.8 Volt. Özel overclock bellekleri biraz daha fazla gerilim isteyebiliyor. DDR3 belleklerin yüksek frekanslı ilk örnekleri görüldüğü kadarıyla 1.7 Volt'a kadar gerilim isteyebiliyor. Yüksek gerilim belleklerin gecikme süresini düşürmeye yardım ediyor.

DDR3-800'ün DDR2-800'den yavaş kalacağı apaçık ortada. 1066 MHz altındaki DDR3 belleklere terfi etmenin anlamı yok. DDR2 ilk çıktığında DDR2-400 belleklerin DDR400 belleklerden yavaş kaldığını görmüştük. O zaman da sorun gecikme süreleriydi. DDR2 ve DDR3 bellekler aynı genişlikte ve aynı pin sayısına sahip. Ancak bellek modülü üzerindeki yarık farklı yerde olduğundan anakarta yanlışlıkla yerleştirilmeleri de mümkün değil

P35 çok başarılı ama DDR3 için beklemek gerekli

DDR2-800 kullanan P965 anakartla DDR3- 800 kullanan P35 anakartı karşılaştırdığımızda yeni platformun sonuçlarının ortalama yüzde 15 yüksek olduğunu gözledik. Buradaki durumda DDR3 bellekler daha yeni ama daha yüksek gecikme süresi içeriyor olsa da sistem performansı yükseldi ve sonuçta P35 yongasetinin başarısı gözler önüne serildi. Ek olarak P35 yongasetini içeren ve DDR3 yanında DDR2 bellekleri de kullanabilen bir anakartla yaptığımız testlerde bir kez DDR2-1066 bellekleri bir kez de DDR3-1066 bellekleri kullandık.

Bu durumda performans değerleri değişiklik göstermedi. Yani sadece belleğin DDR2'den DDR3'e terfi etmesi şu an için bir kazanç getirmiyor. Bu durumda DDR3 bellekler oturana kadar DDR2 ile devam etmek sorun oluşturmuyor. Ama başta da söylediğimiz gibi P35 gerçekten hızlı ve etkileyici bir yongaseti.

DDR2 bellekli anakartınızı P35'e terfi etmek istiyorsanı z acele etmeyin deriz. Diğer yandan yeni bir sistem satın alıyorsanız anakartın P965 değil de P35 kullanmasına özen gösterin. P35 ile agresif zamanlı hızlı DDR2 bellekler kullanarak da başarılı sonuçlar elde edebilirsiniz